Zerde

İçindeki az malzemeye ve pratik yapımına rağmen zenginliği çağırıştıran bir şölen tatlısı zerde. Zenginlik çağrışımının da içinde kullanılan safrandan geldiği hiç şüphesiz. Daha önce de safranın en pahalı bir iki baharat arasında olduğundan bahsetmiştim. O yüzden tekrar aynı şeyleri anlatmayacağım size. Saray mutfağında, sultan ziyafetlerinde mutlaka bulunurmuş. Hatta pilavın üzerine dökülerek yendiği de biliniyor.

safranZerde, hanedan düğünlerinin olmazsa olmazlardanmış, günlerce süren düğün yemeklerinde dağıtılırmış. Meydana dizilen çanaklarda geleneksel yemekler yani pilav, et ve zerde ikram edilir, kadın-erkek, genç-yaşlı binlerce kişi çanaklardaki yemekleri yedikleri sırada çıkan kargaşalar düğünün düzenini korumakla görevli olan tulumbacılar tarafından yatıştırılırmış. Düğünlerde ayrıca binlerce halk çocuğu şenlikler sırasında sünnet ettirilir ve fakirlerin evlerine tepsilerle yemekler gönderilirmiş.

Son olarak zerd, Farsça'da "sarı" anlamına geliyor.

Şimdi tarifi vereyim. zerde nasıl yapılır

Şöyle bilesiz, Harci-i yemek ki gayet öyle mükellef olmayub ednâ dahî olmaya, mutavassıtü'l hâl ola. Vüzerânın cem'iyyeti yemeği olurdur. Bir kile birinçten tamâm altı sahan yemek olurdur, her kileye üç vukiyye yağ olurdur. Zerde içün verilen birinç bir kileden on iki sahan olurdur, müstevfâ her kileye sekiz yüz vukuye bal verilür. Her kileye on ikişer dirhem za'ferân verilirdür. Her kileye ikişeryüz dirhem yağ olurdur. İç yüz olursa gâyet mükellef olurdu. Hesâb-ı mahallebidir: Buçuk kile birinçten on sahan mahallebi hasıl olurdur ve her sahana ikişer yüz dirhem sükker hasıl iderdir ve gâyet a'lâ olurdur. 
(Kaynak: Çukurova Üniversitesi Türkoloji Bölümü )

Arşivlerde olan bu tarifden sonra benim yaptığım zerde tarifini vereyim. Bir zerde nelere kadirmiş... Yine çenem düştü.

zerde tarifi

MALZEMELER
  • 1 su bardağına yakın pirinç
  • 6 su bardağı su
  • 2 su bardağı toz şeker
  • 1 yemek kaşığı buğday nişastası
  • 1 çay bardağı gül suyu 
  • 1 yemek kaşığı dolmalık fıstık
  • 2 yemek kaşığı kuş üzümü
  • 0,5 gr. (yarım gr.) safran. (İran safranı, aspir değil.)
  • Ayrıca üzerini süslemek için; nar, kuş üzümü, dolmalık fıstık.
zerde malzemeleri 
 
TARİF
 
Pirinci yıkadıktan sonra tencereye alın ve üzerini geçecek kadar yaklaşık 2 su bardağı su ekleyip 15-20 dakika pirinçler açılana kadar pişirin.
 
Nişastayı yarım bardak suda eritin.

Ayrıca bir bardak sıcak suda safranı ıslatıp pirinçler pişene kadar 15 dakika bekletin, güzlece karıştırarak altın gibi rengini çıkarın.

Pirinçlerin içine 5-6 bardak suyu, kuş üzümünü, fıstığı, toz şekeri, gül suyunu ve safranı ekleyin. Suda açmış olduğunuz nişastayı da ekleyin sürekli karıştırarak tabii topak olmasın.

Zerde koyulaşınca ocaktan alıp kaselere paylaştırın. 

Soğumaya bırakın. Soğuk olursa çok daha güzel oluyor bence.

Üzerini kuş üzümü, dolmalık fıstık ve nar ile süsleyerek servis yapın.

Lezzetçi | www.lezzetci.com